سال ۲۰۲۲، سال بسیار سختی برای میلیاردر شدن در حوزه رمزارزها بود. کلاهبرداریهای کلان، پروندههای قضایی قطور، کشمکشهای داخلی و سقوط ارزش بازار، همه دست به دست هم دادند تا سال گذشته را به یکی از بدترین سالهای حوزه کریپتو تبدیل کنند. بر اساس لیست منتشر شده از سوی فوربس مبنی بر ثروتمندترین افراد جهان در سال ۲۰۲۳، که فهرستی نهچندان بلندبالا از افرادی است که ثروتی ده رقمی دارند، میلیادرهای صنعت کریپتو، در سالی که گذشت، ۱۱۰ میلیارد دلار ثروت از دست دادهاند.
فوربس در سال ۲۰۲۱، ثروتمندان صنعت کریپتو را در قالب فهرستی ۱۹ نفره تهیه کرده بود که ثروتی بالغ بر ۱۴۰ میلیارد دلار داشتند. رقمی که در فهرست امسال فوربس، با ۱۱۰ میلیارد دلار کاهش، تنها به ۳۰ میلیارد دلار میرسد. این در حالی است که در این لحظه، ده تن از این افراد، حتی دیگر میلیاردر هم خطاب نمیشوند.
بزرگترین سقوط برای سم بنکمن
بزرگترین سقوط سال 2022، به سم بنکمن فراید (Sam Bankman-Fried) برمیگردد. درست 12 ماه پیش، این غول کریپتو توانست با جذب 400 میلیون دلار سرمایه، ارزشگذاری صرافی خود را به 32 میلیارد دلار برساند، که 24 میلیارد دلار از آن، بهعنوان دارایی خالص سم بنکمن فراید درنظر گرفته میشد. ثروت بادآوردهای که بنکمن فراید سی ساله را به لیست پنجاه میلیاردر سال فوربس رساند.
امروز، افتیایکسِ بنکمن فراید تقریباً هیچ ارزشی ندارد. دادگاه ایالات متحده او را به چند فقره کلاهبرداری کلان متهم کرده و کلی اتهام تخلف مالی ریزودرشت نیز به وی وارد است (هرچند که خودش در تمام جلسات دادگاه اظهار بیگناهی کرده). کارولین السیون (Caroline Ellison) و گری وانگی (Gary Wang) که خودش هم زمانی میلیاردر بود، همکاران و دوستان گرمابه و گلستان بنکمن فراید علیه او شهادت دادهاند و او، منتظر جلسه محاکمه دادگاه خود در ماه اکتبر است تا با حکم نهایی خود، حبس ابد روبهرو شود.
بر اساس گزارش کوینمارکتکپ (CoinMarketCap)، در 12 ماه منتهی به مارس 2023، ارزش کلی بازار رمزارزها بالغ بر 700 میلیارد دلار کاهش یافته و به یک تریلیون دلار رسیده است. این در حالی است که ارزشگذاری استارتاپهای خصوصی کریپتو نیز به دلیل افزایش نرخهای بهره و خروج سرمایههای سرمایهگذاران از پروژهها، شاهد کاهش جدی بوده است. سقوطهای دومینویی بازار کریپتو، که تابستان گذشته با انفجار صندوق تأمین تری اروز کپیتال (Three Arrows Capital) شروع شده و با سقوط افتیایکس در ماه نوامبر به اوج خود رسید، منجر به سرکوبهای گسترده سیستم رگولاتوری ایالات متحده به رهبری گری گنسلر (Gary Gensler)، رئیس کمیسیون بورس و اوراق بهادار و جمعی از دیگر دادستانهای ایالات متحده آمریکا شد؛ هجمهای که باعث وحشت سرمایهگذاران، خروج سرمایه از بازار و سقوط ثروتمندان کریپتو شد.
چانگپنگ همچنان ثروتمندترین فرد کریپتو
چانگپنگ ژائو (Changpeng Zhao)، بنیانگذار و مدیرعامل صرافی بایننس، همچنان ثروتمندترین فرد در صنعت کریپتو است، هرچند که فوربس، ثروت او را در حال حاضر 10.5 میلیارد دلار عنوان کرده، که نسبت به 65 میلیارد دلار سال گذشته، کاهش قابل توجهی داشته است. ماه گذشته، کمیسیون معاملات آتی کالا، از ژائو و بایننس به اتهام دور زدن کنترلهای رگولاتوری ایالات متحده شکایت کرد (ژائو و بایننس اتهامات وارده را بیمورد دانسته و رد کردهاند). این در حالی است که به گزارش رویترز در اوایل سال جاری، دادستانهای وزارت دادگستری و مقامات سازمان خدمات درآمدهای داخلی آمریکا، در حال بررسی کیفرخواست قضایی ژائو و بایننس مبنی بر اتهامات پولشویی و فرار مالیاتی هستند.
علاوه بر این، وال استریت ژورنال نیز سال گذشته طی گزارشی اعلام کرده بود کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا، در حال انجام یکسری تحقیقات قضایی پیرامون فعالیت ژائو و صرافیاش بایننس است. بر اساس این گزارش، کمیسیون بورس و اوراق بهادار سعی دارد با گردآوری مدارک کافی، اقدام به تحریم شرکت پاکسوس (Paxos) کند، که در انتشار استیبلکوین بایننس تحت عنوان بایننس یواسدی یا بییواسدی (BUSD) نقش داشته است. ژائو و بایننس، طی دو سال اخیر بارها از سوی کمیسیون بورس و اوراق بهادار و همینطور وزارت دادگستری ایالات متحده آمریکا در مظان اتهام قرار گرفتهاند و با وجود اینکه پروندهها هنوز در جریان هستند، صرافی با رد اتهامات، به فعالیت خود ادامه میدهد.
برایان آرمسترانگ، همبنیانگذار و مدیرعامل صرافی کوینبیس، دارایی ۶.۶ میلیارد دلاری خود در سال گذشته را به ۲.۲ میلیارد دلار در سال جدید کاهش داده، که ناشی از سقوط شدید سهام شرکتش است. در ماه ژانویه بود که این صرافی، مجبور به پرداخت جریمهای ۵۰ میلیون دلاری به ایالت نیویورک شد، تا اتهامات مربوط به عدم انطباق خود را جبران کند. بر اساس یافتههای رگولاتورهای نیویورک، پلتفرم کوینبیس در اجرای اقدامات پیشگیرانه و مقررات مبارزه با پولشویی درست عمل کرده و بر همین اساس، ملزم به پرداخت جریمه ۵۰ میلیون دلاری شده بود. ماه گذشته نیز خود صرافی مدعی شد کمیسیون بورس و اوراق بهادار ایالات متحده، در حال آمادهسازی یک اقدام اجرایی جدید علیه آن است. این در حالی است که کوینبیس، اصرار دارد که «به قانونی بودن داراییهای خود مطمئن است»؛ هرچند که باتوجه به سختگیریهای رگولاتوری فزاینده در کشور، به نظر میرسد شرکت به دنبال راهاندازی دفتر تجاری جدیدی در خارج از ایالات متحده آمریکا است.
کامرون و تایلر وینکلوس (Cameron and Tyler Winklevoss)، دوقلوهای مشهور شبکههای اجتماعی، هریک بالغ بر 1.2 میلیارد دلار دارایی دارند که نسبت به دارایی 4 میلیارد دلاری سال گذشته، کاهش محسوسی داشته؛ کاهشی که به دلیل مشکلات فزاینده دو برادر در صرافی خصوصیشان جمینای (Gemini) اتفاق افتاده است. جولای گذشته، کمیسیون معاملات آتی کالای ایالات متحده از صرافی جمینای به دلیل یک پرونده آتی بیتکوین از سال 2017 شکایت کرد (که کامرون وینکلوس اتهامات وارده را بیهوده خوانده و آنها را رد کرد). پس از آن، در ماه ژانویه نیز کمیسیون بورس و اوراق بهادار شکایتی را علیه صرافی تسلیم دادگاه کرد، با این ادله که جمینای، اوراق بهادار ثبتنشده در ارتباط با یک محصول با بازده بالا که به سپردهگذاران عرضه شده را به فروش رسانده است.
وینکلوس، در پاسخ به این اتهامات، تقصیر اتفاقات پیش آمده برای ارن (Earn) را به گردن بری سیلبرت (Barry Silbert)، بنیانگذار هلدینگ کریپتوی دیجیتال کارنسی گروپ (Digital Currency Group) انداخته و در نامهای سرگشاده، کارمندان بری سیلبرت و دیجیتال کارنسی گروپ را متهم به کلاهبرداری کرد. ارن، یکی از محصولات جمینای بود که فصل مشترک شراکت آن با جنسیس (Genesis)، کسبوکار وامدهی دیجیتال کارنسی گروپ نیز به شمار میرفت. کامرون وینکلوس در نامه سرگشاده خود مدعی شده بود که سیلبرت و دوستانش در جنسیس، سعی کردهاند با توطئه و اظهارات نادرست، «کاربران ارن، وام دهندگان و عموم مردم را درخصوص پرداخت بدهی و سلامت مالی جنسیس» فریب دهند. اگرچه سیلبرت و جنسیس مؤکداً این ادعا را رد کردند.
سیلبرتی که در دوره قبل، ۳.۲ میلیارد دلار ثروت داشت، اکنون تنها ۴۰۰ میلیون دلار دارایی دارد که آن را نیز مرهون بیتکوینهایی است که انباشت کرده و از افزایش قیمت آن سود میبرد. جنسیس، شرکت سیلبرت، در ماه ژانویه نتوانست ادامه دهد و در فصل یازدهم اعلام ورشکستگی کرد. شرکتی که سقوط کرده و اکنون، به ۲۰ طلبکار بزرگش چیزی در حدود ۳.۵ میلیارد دلار بدهکار است.
در زیر، عملکرد مالی ثروتمندترین افراد دنیای کریپتو، طی ۱۲ ماه اخیر آمده است. ارقام مربوط به دارایی خالص اعلامشده در گزارش، در ۱۰ مارس ۲۰۲۳ و ۱۱ مارس ۲۰۲۲ سنجیده و اعلام شده است.
- چانگپنگ ژائو (Changpeng Zhao)
دارایی خالص: ۱۰.۵ میلیارد دلار (کاهش از ۶۵ میلیارد دلار)
منبع دارایی: بایننس (Binance)
- جد مککالب (Jed McCaleb)
دارایی خالص: ۲.۴ میلیارد دلار (کاهش از ۲.۵ میلیارد دلار)
منبع ثروت: ریپل (Ripple)
- برایان آرمسترانگ (Brian Armstrong)
دارایی خالص: ۲.۲ میلیارد دلار (کاهش از ۶.۶ میلیارد دلار)
منبع دارایی: کوینبیس (Coinbase)
- کریس لارسن (Chris Larsen)
دارایی خالص: ۲.۲ میلیارد دلار (کاهش از ۴.۳ میلیارد دلار)
منبع دارایی: ریپل (Ripple)
- نیکیل ویسواناتان و جوزف لاو ( Nikil Viswanathan and Joseph Lau)
دارایی خالص: هرکدام ۱.۸ میلیارد دلار (کاهش از هرکدام ۲.۴ میلیارد دلار)
منبع دارایی: الکمی (Alchemy)
- کامرون و تایلر وینکلوس (Cameron and Tyler Winklevoss)
دارایی خالص: هرکدام ۱.۲ میلیارد دلار (کاهش از هرکدام ۴ میلیارد دلار)
منبع دارایی: بیتکوین و جمینای (Gemini)
- متیو روزاک (Matthew Roszak)
دارایی خالص: ۱.۱ میلیارد دلار (کاهش از ۱.۱ میلیارد دلار)
منبع دارایی: بیتکوین و اتر
- سانگ چی هیونگ (Song Chi-hyung)
دارایی خالص: ۹۰۷ میلیون دلار (کاهش از ۳.۷ میلیارد دلار)
منبع دارایی: آپبیت (Upbit)
- فرد ارسام (Fred Ehrsam)
دارایی خالص: ۹۳۰ میلیون دلار (کاهش از ۲.۱ میلیارد دلار)
منبع دارایی: کوینبیس (Coinbase)
- میشل سیلور (Michael Saylor)
دارایی خالص: ۷۶۰ میلیون دلار (کاهش از ۱.۶ میلیارد دلار)
منبع دارایی: بیتکوین و مایکرواستراتژی سلوشنز (Microstrategy Solutions)
- تیم دراپر (Tim Draper)
دارایی خالص: ۶۵۰ میلیون دلار (کاهش از ۱.۲ میلیارد دلار)
منبع دارایی: بیتکوین
- دوین فینزر و الکس عطالله (Devin Finzer and Alex Atallah)
دارایی خالص: ۶۰۰ میلیون دلار (کاهش از ۲.۲ میلیارد دلار)
منبع دارایی: اوپنسی (OpenSea)
- کیم هیونگ نیون (Kim Hyoung-nyon)
دارایی خالص: ۵۰۰ میلیون دلار (کاهش از ۱.۹ میلیارد دلار)
منبع دارایی: آپبیت (Upbit)
- بری سیلبرت (Barry Silbert)
دارایی خالص: ۳۲۰ میلیون دلار (کاهش از ۳.۲ میلیارد دلار)
منبع دارایی: بیتکوین، دیجیتال کارنسی گروپ (Digital Currency Group)
- سم بنکمن فراید (Sam Bankman-Fried)
دارایی خالص: تخمینی کمتر از ۱۰ میلیون دلار (کاهش از ۲۴ میلیارد دلار)
منبع دارایی: افتیایکس (FTX)
- گری وانگ (Gary Wang)
دارایی خالص: تخمینی کمتر از ۱۰ میلیون دلار (کاهش از ۵.۹ میلیارد دلار)
منبع دارایی: افتیایکس (FTX)